Nhà máy Điện rác Phú Sơn ở phường Phú Bài (TP Huế) được đánh giá nhà máy xử lý rác hiện đại nhất miền Trung. Đốt rác phát điện được đánh giá là sự kết hợp giữa khoa học công nghệ hiện đại và quy trình xử lý rác thải thân thiện với môi trường tạo giải pháp toàn diện cho vấn đề rác thải ở Hà Tĩnh.
Những năm gần đây, việc xử lý rác thải sinh hoạt bằng công nghệ đốt phát điện được nhiều địa phương lựa chọn. Trước sự gia tăng của khối lượng rác thải, việc phát triển các nhà máy đốt rác phát điện được nhận định không chỉ mang lại lợi ích về kinh tế mà còn đóng góp quan trọng và tích cực về mặt môi trường.
Đốt rác phát điện - sự kết hợp giữa khoa học công nghệ hiện đại và quy trình xử lý rác thải thân thiện với môi trường tạo nên giải pháp toàn diện cho vấn đề rác thải.
Nhà máy Điện rác Phú Sơn ở phường Phú Bài - TP Huế được đánh giá nhà máy xử lý rác hiện đại nhất khu vực miền Trung, do Công ty TNHH Năng lượng Môi trường EB làm chủ đầu tư. Nhà máy có công suất xử lý khoảng 600 tấn rác/ngày đêm và phát ra khoảng 12MW điện, giúp thay thế phương pháp chôn lấp truyền thống và giảm thiểu ô nhiễm môi trường.
Quy trình hoạt động, từ lúc tiếp nhận, ủ và sơ chế rác, đốt rác tới thu hồi năng lượng - phát điện cũng như xử lý chất thải đầu ra tại Nhà máy Điện rác Phú Sơn được khép kín hoàn toàn.
Trước khi vào nhà máy, xe vận chuyển rác đi qua trạm cân điện tử được lắp đặt ở khu vực cổng vào, để xác định khối lượng rác đầu vào. Dữ liệu này được lưu trữ để quản lý và tính toán chi phí xử lý.
Sau khi cân, xe di chuyển vào khu vực sảnh đổ rác (nhà tập kết). Tại đây, xe đổ rác vào một bể chứa rác khổng lồ.
Sảnh đổ rác và bể chứa được thiết kế kín hoàn toàn với áp suất âm (hút khí vào trong) để đảm bảo mùi hôi không phát tán ra môi trường xung quanh.
Rác sau khi được đưa vào bể chứa cao 26m, sẽ không đưa đi đốt ngay, mà được ủ từ 3 tới 5 ngày. Quá trình này giúp rác lên men, giảm độ ẩm (tách nước rỉ rác) và tăng nhiệt trị (khả năng cháy) của rác.
Hệ thống cầu trục (tay gắp rác khổng lồ) sẽ liên tục đảo trộn rác để rác khô đều và tơi xốp, đồng thời gắp các loại rác đã ủ đủ thời gian đưa vào phễu nạp liệu của lò đốt.
Nước rỉ ra từ quá trình ủ rác được thu gom qua hệ thống rãnh dưới đáy bể chứa và đưa về trạm xử lý nước thải riêng biệt.
Rác được đưa vào lò đốt sử dụng công nghệ lò ghi đa cấp. Công nghệ này cho phép đốt rác triệt để mà không cần dùng nhiên liệu phụ. Nhiệt độ trong lò luôn được duy trì ở mức cao, thường trên 850°C - 1.100°C). Việc duy trì nhiệt độ cao và ổn định là yếu tố then chốt để phân hủy hoàn toàn các chất độc hại.
Sau khi đốt, thể tích rác giảm xuống chỉ còn khoảng dưới 7 - 10% so với ban đầu, dưới dạng tro xỉ.
Nhiệt lượng sinh ra từ quá trình đốt rác sẽ đun nóng nước trong hệ thống nồi hơi để tạo ra hơi nước áp suất cao. Dòng hơi nước áp suất cao này sẽ làm quay tua-bin nối với máy phát điện, tạo ra điện năng. Một phần điện năng được sử dụng để vận hành chính nhà máy, phần còn lại được hòa vào lưới điện quốc gia.
Quy trình xử lý chất thải đầu ra (khí thải, tro xỉ, nước thải) được đánh giá là khâu quan trọng nhất để đảm bảo an toàn môi trường.
Việc xử lý khí thải từ lò đốt đi qua hệ thống xử lý đa cấp rất phức tạp, từ hệ thống SNCR (khử Nitơ oxit), tháp phản ứng bán khô và phun vôi, phun than hoạt tính (hấp phụ dioxin và kim loại nặng) cho tới hệ thống lọc bụi túi vải (loại bỏ bụi mịn).
Khí thải sạch được thải ra qua ống khói, các thông số được quan trắc online 24/7 và truyền dữ liệu trực tiếp về Sở Nông nghiệp và môi trường TP Huế.
Tro đáy lò (phần rác không cháy hết và xỉ than) là chất thải thông thường, được thu gom, sàng lọc và có thể tái sử dụng làm vật liệu xây dựng như gạch không nung hoặc san lấp.
Tro bay (bụi thu được từ hệ thống lọc khí) là chất thải nguy hại. Phần này được thu gom riêng, trộn với xi măng và hóa chất để đóng rắn, tránh phát tán ra môi trường.
Nước rỉ rác và nước thải sản xuất được xử lý tại trạm xử lý nước thải trong nhà máy đạt tiêu chuẩn A, sau đó được tái sử dụng hoàn toàn cho các hoạt động như: làm mát, tưới cây, rửa đường. Đặc biệt, nước thải được tuần hoàn 100%, không xả thải ra môi trường.
Đặc biệt, nước rỉ rác sau khi qua hệ thống xử lý nhiều lớp, đạt chuẩn nước sạch RO - nước tinh khiết, có thể uống trực tiếp ngay tại vòi, an toàn nhưng không chứa khoáng chất.
Với công nghệ hiện đại, xây dựng nhà máy điện rác là mô hình đã được chứng minh hiệu quả tại nhiều quốc gia tiên tiến và các tỉnh, thành lớn tại Việt Nam. Các nhà máy điện rác hiện đại sử dụng công nghệ đốt cháy hoàn toàn, giúp giảm tới 90 - 95% thể tích rác ban đầu. Tro xỉ sau khi đốt có thể được tận dụng làm vật liệu xây dựng không nung, san lấp mặt bằng, hiện thực hóa mô hình kinh tế tuần hoàn.
Với hệ thống lọc khí thải đa tầng, công nghệ hiện đại đảm bảo các chỉ số khí thải luôn nằm trong ngưỡng an toàn của Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia và tiêu chuẩn Châu Âu, xóa tan lo ngại của người dân về khói bụi hay mùi hôi thường thấy ở các bãi rác truyền thống.
Ngoài ra, nhiệt năng sinh ra từ quá trình đốt rác được thu hồi để chạy tuabin phát điện, bổ sung vào lưới điện quốc gia, góp phần đảm bảo an ninh năng lượng phục vụ sản xuất.
